15 มิถุนายน 2569
โต๊ะปฏิบัติการ (Lab Bench) ควรเลือกวัสดุอะไร?
ไม่มีวัสดุที่ดีที่สุด
มีแต่วัสดุที่เหมาะกับงานมากที่สุด ในการออกแบบห้องปฏิบัติการ
หนึ่งในคำถามที่พบอยู่เสมอ คือ ควรเลือกโต๊ะปฏิบัติการแบบไหน?
หลายองค์กรเริ่มต้นจากการเปรียบเทียบราคาหรือเลือกจากลักษณะภายนอกของวัสดุ
แต่ในความเป็นจริง ปัญหาที่เกิดขึ้นภายหลัง มักไม่ได้เกิดจากคุณภาพของวัสดุ แต่เกิดจากการเลือกวัสดุ
ไม่สอดคล้องกับลักษณะการใช้งาน
วัสดุที่เหมาะกับห้องปฏิบัติการเคมี
อาจไม่ใช่คำตอบที่ดีที่สุดสำหรับห้องปฏิบัติการอาหาร
และวัสดุที่เหมาะกับพื้นที่สะอาด อาจไม่จำเป็นสำหรับห้องปฏิบัติการทั่วไป
ดังนั้นก่อนเลือกวัสดุ สิ่งสำคัญที่สุด ไม่ใช่การถามว่าวัสดุชนิดใดดีที่สุด แต่คือการถามว่า
ห้องปฏิบัติการนี้ใช้งานอย่างไร
ก่อนเลือกวัสดุควรถามคำถามเหล่านี้
• มีการใช้สารเคมีประเภทใด
• ความถี่ในการใช้งานมากน้อยเพียงใด
• ต้องรองรับมาตรฐานใดบ้าง
• มีความเสี่ยงด้านการปนเปื้อนหรือไม่
• อายุการใช้งานที่คาดหวังคือกี่ปี
คำตอบของคำถามเหล่านี้ จะเป็นตัวกำหนดว่าวัสดุชนิดใดเหมาะสมที่สุด
Epoxy Resin
เมื่อต้องเผชิญกับสารเคมีอย่างจริงจัง Epoxy Resin เป็นวัสดุที่ได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวาง
ในห้องปฏิบัติการที่มีการใช้สารเคมีเข้มข้น จุดเด่นคือความสามารถในการทนกรด ด่าง และสารเคมีหลากหลายประเภท
Epoxy Resin จึงถูกเลือกใช้ใน
• ห้องปฏิบัติการเคมี
• ห้องวิเคราะห์
• งานวิจัยที่ใช้สารเคมีเข้มข้น
แม้จะมีต้นทุนสูงกว่า
แต่มักช่วยลดค่าใช้จ่ายระยะยาว จากการซ่อมแซมหรือเปลี่ยนวัสดุก่อนเวลาอันควร
Phenolic Resin
ทางเลือกที่สมดุลสำหรับการใช้งานทั่วไป Phenolic Resin เป็นวัสดุที่ได้รับความนิยมอย่างมากเนื่องจากมีความสมดุล ทั้งด้านราคาและประสิทธิภาพการใช้งาน
Phenolic Resin จึงถูกเลือกใช้ใน
• ห้องปฏิบัติการ
QC
• ห้องปฏิบัติการการเรียนการสอน
• งานวิเคราะห์ทั่วไป
เป็นตัวเลือกที่ตอบโจทย์องค์กรจำนวนมาก
ที่ต้องการประสิทธิภาพในงบประมาณที่เหมาะสม
Stainless
Steel
เมื่อความสะอาดคือหัวใจสำคัญ ในบางอุตสาหกรรมความทนสารเคมี อาจไม่ใช่ปัจจัยสำคัญที่สุด แต่เป็นเรื่องของสุขอนามัย และการควบคุมการปนเปื้อน
Stainless
Steel จึงถูกเลือกใช้ใน
• อุตสาหกรรมอาหาร
• อุตสาหกรรมยา
• พื้นที่
Cleanroom
• พื้นที่ควบคุมการปนเปื้อน
เพราะสามารถทำความสะอาดได้ง่าย และรองรับข้อกำหนดด้านสุขอนามัยได้เป็นอย่างดี
หากเลือกวัสดุผิด
ส่งผลอย่างไร
การเลือกวัสดุที่ไม่เหมาะสมอาจทำให้เกิด
• ความเสียหายของพื้นผิวก่อนเวลา
• ความเสี่ยงด้านความปลอดภัย
• ค่าใช้จ่ายในการซ่อมแซมที่เพิ่มขึ้น
• การเปลี่ยนวัสดุใหม่เร็วกว่าที่ควร
ซึ่งในหลายกรณี
มีมูลค่าสูงกว่าความแตกต่างของราคาวัสดุ ตั้งแต่เริ่มต้นหลายเท่า
ในมุมมองทางวิศวกรรม
ไม่มีวัสดุชนิดใด ที่เหมาะกับห้องปฏิบัติการทุกประเภท ดังนั้นการตัดสินใจที่ถูกต้อง
จึงไม่ใช่การเลือกวัสดุที่ดีที่สุด แต่คือการเลือกวัสดุที่เหมาะสมกับลักษณะการใช้งานมากที่สุด
เพราะห้องปฏิบัติการที่ดี
ไม่ได้เริ่มต้นจากการเลือกวัสดุราคาแพงที่สุด
แต่เริ่มต้นจากการเข้าใจ ว่าพื้นที่นั้นถูกสร้างขึ้นมาเพื่ออะไร
EASYLAB
Design with responsibility. Build with standards.